Galdera zehatza ere proposatu didate, gaia apur bat zentratzeko:

Gure erakunde edo enpresa sare sozialetan badago, zenbat kontu erabili? Bakarra bi hizkuntzatan? Bat hizkuntza bakoitzeko?

Zintzotasun osoz erantzungo dut, etxeko flexoaren argipean jarduteak ematen duen patxada horretatik: ideiarik ere ez. Ez dut uste galdera horrek erantzun bakarra izan dezakeenik. Esango nuke faktore asko hartu behar direla kontuan, eta horien arabera izango dela egokiagoa erantzun bat ala bestea. Erantzuna baino, beraz, galdera gehiago bururatzen zaizkit, zirt ala zart egin erabakitzen lagundu ahal digutenak.

Koherentzia kontuak

Sare sozialetan sartu aurretik ere, gure erakundeak hizkuntz irizpide batzuk izango ditu zehaztuta: zer hizkuntzari ematen diogun lehentasuna, laneko hizkuntza zein dugun, kanpo komunikazioan nola jokatu… Sare sozialetan (erakunde gisa) dugun jardunak horrekin bat etorri behar du, finean erakundearen komunikaziorako beste kanal bat baino ez da.

Normalean euskaraz komunikatzen gara egoerak bestela eskatu ezean? Sarean ere halaxe ibiltzea komenigarriena orduan. Bezero edo interlokutorearen arabera jokatzen dugu? Jokaera hori sare sozialetara nola ‘itzuli’ aztertzen jarri beharko gara. Horren inguruan ez dugula batere gogoetarik/erabakirik inoiz egin? Tira ba, aitzakia ezin egokiagoa dugu hau zer hizkuntz jokaera dugun, horrek zer eragin duen, eta ‘arautu’ nahi dugun hausnartzeko.

Abiapuntu moduan, proposamen bat irakurri nion aurrekoan Joseba Kamiori, eztabaidatzen hasteko primerakoa iruditu zitzaidana. Josebak berak aipatzen duen graduazioa ezartzeko eztabaida oso interesgarria izan daitekeela iruditzen zait.

Nolako jarraitzaileak (nahi) dituzu?

Komunikazio kontuetan, sarritan entzuten da hartzailearen arabera jokatu behar dela. Gure mezua harengana iristea nahi dugu, eta horrek, noski, gure jarduna baldintzatzen du. Irizpide horretan soilik oinarrituta, honek guztia konponbide erraza du, noski: erdara hutsez aritu eta akabo problemak, euskaldun guztiak erdaldunak ere garenez gero.

Baina honaino iritsi bazara, zuk edo zeure erakundeak hizkuntzarekiko neurri bateko ala besteko konpromisoa ere baduzue, eta konpromiso horrek ere gure komunikazio jarduna baldintzatzen du. Esaten dugunaz gain, nola esaten dugun ere oso garrantzitsua da. Gure mezuak gaztelera hutsez, elebiz ala euskaraz soilik eman, oso ideia ezberdinak zabalduko dituzte edukian bertan azaltzen dugunaz gain. Hizkuntza aukerak berak irudi bat zabalduko du gure jarraitzaileen artean, gutaz zein haiekin izan nahi dugun harremanaz.

Irizpide orokor gisa, euskara soilik erabili ahal den guztietan horren aldeko apustua gomendatuko nuke. Ikasleentzako papergintza materiala saltzen duen enpresa bat bagara, egintzat jo dezakegu gure publiko horrek euskaraz jakingo duela; bai gutxienez twitter bidez eman daitezkeen mezu laburrak ulertzeko beste. Edozein kasutan ere, sare sozialek daukaten abantailarik handienetakoa feedback erraz eta berehalakoa da. Azkar jakingo dugu euskara hutsezko jardunak arazo bat sortu ahal digun, eta arazo hori larria den ala ez.

Nolako mezuak zabalduko dituzu?

Baina jo dezagun erdaraz ere aritzea beste erremediorik ez dugula. Gure xede taldean ez-euskaldunek pisu handia dutelako, Euskal Herritik kanpoko merkatuan ere badihardugulako… Josebak hizkuntza bakoitzak bere kontua izatea proposatzen du, eta komunikazio hutsezko irizpide batetik ikusita erabat lojikoa iruditzen zait: zertarako ‘zikindu’ jarraitzaile ez-euskaldunaren pantaila ulertuko ez dituen euskarazko mezuekin? Edo zertarako bidali euskaldunari mezuak bi hizkuntzatan errepikatuta? Onena eta ‘garbiena’ hizkuntza bakoitzak bere kanala izatea…

Baina planteamendu horretan euskararekiko konpromisoaren aldagaia txertatuz gero, beharbada garbitasun apur bat sakrifikatu dezakegu beste hainbat konturen izenean. Esan nahi dut: sare sozialetan dugun jarduna oso zabala ez bada (egunean bizpahiru mezu gehi, noski, iristen zaizkigun mezuei erantzutea), euskara eta erdara kontu bakar batean uztartzeak ikusgarritasuna ematen dio euskarari. Erdaldunak euskaraz ere mugitzen garela ikusiko du, eta beste jende batek ere gurekin euskaraz jarduten duela. Eta ondo ezagutzen ez gaituen euskaldunak ere euskaldun gisa identifikatuko gaitu, nahiz eta, beharbada, ordura arte gurekin erdaraz aritu den. Zentzu horretan, hizkuntza bakoitzak bere kontu propioa izateak bi hiztun-komunitateen arteko mugak indartzea dakar.

Horrek bere mugak ditu, noski: informazioa asko sortzen badugu eta sare sozialetan mezuak ordu erdirik behin zabaldu behar baditugu etengabe, argi dago bikoizten ibiltzeak kalte baino ez digula egingo. Horrelako kasuetan hizkuntzak banatzea lagungarri gerta daiteke.

Oharrak

Orain arte idatzitakoa gainbegiratu ondoren, kontu bakarraren alde egingo nuke oro har, egingarria eta arrazoizkoa den kasu guztietan (mezu kopuru ez oso handia, publikoaren zati handi bat euskaldun ‘pasiboa’ behintzat…), eta horretarako aukera minimoa ikusiz gero, euskara hutsez gainera. Berriz ere diot: Twitter bezalako sare batean sar daitezkeen mezuak ulertzeko ez da euskal filologia behar normalean; eta Facebook eta enparauetan, gure mezua ulergarriago egiteko irudiak eta bestelako makuluak erabil ditzakegu…

Kontu bakar horretan, gainera…

• mezuak lehendabizi euskaraz sartuko ditugu
• euskarazkoak eta gaztelerazkoak mezu banatan, ez biak mezu berean sartuta
• Google Plusen, esaterako, mezuak zirkuluka banatzeko aukera aprobetxatu ahal dugu euskarazkoak eta erdarazkoak publiko ezberdinetara zabaltzeko
• garrantzitsuena irudi, bideo edo doinu bat denean, aukera baldin badago euskarazko testu bakar batekin moldatu. “Hona gure etxe berria”, “Egun on”, “Zorionak”… baina baita “Karpeta gorria 10€”, “Disko berria salgai”

Hala ere, zure kasuan kontu ezberdinak behar izanez gero, eman lehentasuna euskarazkoari, eta lehentasun hori era grafikoan islatu. Gauza sinpleak dira: esaterako, euskarazko kontuaren izena ERAKUNDEA izatea, eta erdarazkoa ERAKUNDEA_ES (edo ERAKUNDEA_FR), eta ez alderantziz.

Eta honaino flexoaren epeltasunak logura eragiten hasi bitartean bururatu zaizkidanak. Hasieran esan dudanez, errezeta magikorik ez daukat, eta gainera ez dut uste halakorik dagoenik. Baina zure erakundean honen inguruko gogoeta egiteko denboratxo bat hartzeak seguru ez dizuela kalterik egingo.

Bitartean, ondo egongo litzateke honen inguruko eztabaida zabaltzea. Zuek nola ikusten duzue kontu hau guztia? Esperientziarik bai? Erabili beheko erantzunak hau dena osatzeko (edo ukatzeko!)

Ideia bat izan dut: Orain artikulu hau kopiatu, beste nonbait itsatsi eta izugarri aberastuko naiz!

Egizu lasai. Baina gogoratu nondik atera duzun argi esan behar duzula. Eta on egin!

Eta bizpahiru datu horiekin, gaur joan naiz, MacBooka besapean hartuta, Sodupeko Kultur Etxe esteinatu berri eta ezin dotoreagoa. Inguru ederra da, paseo luze-luze batean. Han izan dut zain Amaia, Enkarterrietako Euskara Teknikaria, bertan duela hilabete batzuk eman nuen blog ikastaro batean ikasle aritutakoa.

Eta, enfin, goizeko hamarrak zertxobait pasata iritsi dira Kultur Etxearen ondoan dagoen ikastetxeko 40 bat ikasle, bi taldetakoak, euren irakasleekin. Identitate digitala, birusak, intimitatea, troianoak, phishinga, software librea… ahal dudana azaldu izan diet ordubete horretan, asteburuan landutako buru-mapa honetan oinarrituta:

Hori atseginago bihurtzeko, hainbat ideia eta albisterekin nahastu eta aurkezpen -ustez- ikusgarri batean jartzen saiatu naiz:

• Internet ez da arriskutsua, arriskuak dituen arren (Japonian hiru lagun hil zituen masajeadore elektrikoaren adibidea jarri diet)
• Seguru ibiltzeko klabea norbera dela ere kontatu diet
• Informazioa konpartitzerakoan, zer eta norekin konpartitzen duten kontrolatzearen garrantziaz aritu gara. Atzo bertan Kanadako neska bati gertatutakoa komentatzen egon gara. Nire harridurarako, eztabaidatxoa sortu da horren inguruan, gaizki aritu dena neska ala haren jefea izan den.
• Harritu nauten beste kontu batzuk:
  • 40 ikasleetatik, 30 inguruk dute perfila Tuentin (FaceBooken dozena batek-edo), eta haiek komentatu didate kontrolatu egiten dutela haien informazioa nork ikus dezakeen eta nork ez, eta benean ezagunak dituzenak soilik onartzen dituztela lagun gisa. Espero nuena baino zentzudunagoak dira zentzu horretan.
  • Ikasleetako askok Firefox eta/edo Thunderbird erabiltzen dutela esan dute. Euskaraz batek ere ez ordea
  • Irakasleak ahozabalik ikusi ditut, oharrak hartu eta hartu Haietako batek eMule etxean instalatzeko laguntza eske ere etorri zait amaitutakoan! o.O

Badakit honelako aurkezpenek ezer gutxirako balio dutela horrela, ‘a pelo’, baina tira, baten batentza erreferentzia gisa balio badu, hor dago erabilitako aurkezpena. On egin!

Arantza Garcesek aurkezten du Nick dut Nik

Aurrez planifikatu gabe, baina saioa hasi zenetik haren inguruko koadrilatxo txiki bat sortu da Twitterren. Euskaldunon artean horrelako gauzek dituzten ezaugarri biak bete-betean betetzen ditu koadrilatxo horrek: txikitxoa da, baina era berean oso aktiboa. Merkatuak bezala, Nick dut Nik ere elkarrizketa da neurri handi batean. Saioa telebistan ematen den bitartean, elkarrizketa zabala egoten haren inguruan Twitterren: gaien inguruko komentarioak, elkarrizketatuentzako agurrak, ideia proposamenak, zuzenketak, txantxak…

Duela aste batzuk, txantxa horietako batean, barre artean irten zen erokeria ematen zuen ideia bat: ‘ze ona izango litzatekeen twitter bidezko hau telebistako pantailan agertzea, SMSekin egiten den bezala!’. Ideia zoragarria iruditu zitzaigun, eta —galtzeko ezer ez genuen— ETBko jendeari ere proposatu zitzaion.Teknikoki ezin da oso zaila izan, eta komunikazio/komunitategintza aldetik sekulako aukerak eman litzake.

ETBk baiezko erantzuna eman zuen, eta gaur bertan egin da lehen esperimentua. Saioa emititzen zen bitartean, #nickdutnik etiketa zeramaten tweetak zuzenean agertu dira telebistako pantailan, egilearen ikurra eta guzti. Ikusleriaren erreakzioa sekulakoa izan da, zirraragarria benetan eta 20 minutu inguruan 270 tweet baino gehiago jaso dira, horrenbeste non mezuak pantailaratzen zituen sistemak ere birritan egin baitu kale, gainkargari erantzun ezinik.

Ezin naiz objektiboa izan, esan dudan moduan saioaren prestaketan parte hartzen dudalako,  baina hala ere uste dut gaurko esperimentutxoak bide berriak ireki ditzakeela: ikusleok zuzenean hartu dugu parte saioan, ez gara ikusle soilak izan, eta gainera, gure arteko komunikazioa ere sortu da,  elkarrizketa, bakoitza bere etxean eta denok telebistari begira bageunden ere.

Oso aukera politak zabaltzen ditu gaurko probak, eta ETBko I+G taldearentzako erronka berriak ere bai: nola egokitu telebista formatuak honi zuku gehien ateratzeko? Zer aldaketa behar du Nick dut Nikek tresna berria ondo esplotatzeko? Nola lortu twitterreko elkarrizketak saio bakoitzeko edukiak indartzea, eta ez izatea disktrakzio eragile bat? Bueltatxo batzuk eman behar dizkiogu kontuari, baina bueno, esperimentuak egitea beti izaten da oso entretenigarria!

OHARRA: Factoriako Rubenek Youtuben eskegi du atxokoaren ikus-entzunezko testimonioa. Hona bideoa:

Click here to view the video on YouTube.

Farrah Fawcett, 1976ko poster batean

Benito Fizek, Josi Sierrak eta hirurok itxi dugu ekaineko blogarion solasaldia Euskadi Irratiko Amarauna saioan. Bero honekin ez dago ganoraz idazteko modurik, eta beraz, horra labur-labur, ‘funebre’ samar geratu zitzaigun tartean komentatutako kontuak:

• EiTBrentzat korrespontsal lanak Txinan egiten dituen Olatz Simonek eskuratu du Rikardo Arregi Kazetaritza Sari Nagusia. Gainera, Gorka Bereziartuak, Kostaldeko Trena irratsaioak eta Tttipi-Ttapak ere jaso zuten Andoaingo Udalak 21. aldiz eman duen saria. Epaimahaian egotea tokatu zait aurten, eta esan behar oso-OSO-oso zaila izan dela sariak banatzea: lan piloa irakurri-ikusi-entzun behar izan ditugu, eta —benetan— denak ere izugarri onak. (Badakit beti esaten dela hori, baina, ei! Egia da! Benetan!). Bertigo apur bat ere ematen du esperientziak… nor naiz ni, kazetaritza lanik urrunena Zaratamon egin duena, Olatz Simon bezalako bati saria emateko? Enpin… edozein kasutan, oso esperientzia polita izan da, eta ez dakizue zer ondo pasatu genuen epaimahaikideok banaketaren osteko bazkarian!
• Uda Ikastaroak ere hartu ditugu hizpide, asteon Benito irakasle aritu behar zaigu eta.
• Gogglek berriz ere arazoak Txinan: oraingo honetan, ‘pornografia zabaltzen duelako’ aitzakia erabili du Txinako gobernuak Google eta Gmailera sarbidea blokeatzeko.
• Michael Jackson hil da. Sarean toki guztietan dago eta egongo da. Tarte batean Twitter erorita egon da. Lotura dute bi gertakariek? Bestalde, adibide ona da ikusteko Google eta Collecta bilatzaileen arteko ezberdintasuna. Badakit pelma bat naizela, baina Collectan sartzen bazarete Hot now Michael Jacksonen heriotza dago: http://www.collecta.com/#q=%22Michael%20Jackson%22 Hortxe dago une honetan ematen ari den informazioa; Googlen, berriz… Badirudi baietz, Twitter erorita egon zela Jacksonen heriotzagatik: http://ow.ly/fU6B
• Michael Jacksonen harira, ordu batzuk lehenago hil zen Farrah Fawcett aktorearekin ere akordatu gara, eta Joxe Arantzabalek Faroan komentatu duen legacy.com webguneaz ere aritu gara. Horrexekin bukatu zaigu denbora, eta eskerrak, ordurako larritzen hasiak geunden eta!

Enpin, hori dena eta gehiago, beti bezala, hemen azpian klik eginda entzungai, edota gure iTunes zein RSS jarioen bidez

• EiTBren egoitzan egunotan izan den Nonick Conference. Josi bertan egon da eta saiatu gara esandako guztiaren laburpentxo bat eginarazten, baina gauza asko izan direla esan digu, labur-labur kontatzeko moduan gehiegi.
• Horrekin lotuta, Euro Blog Awards sarietan IKTeroak bloga finalera iritsi izana ere (gor)aipatu dugu.
• Patxitraperoren itzulera. Welcome back!
• Asteon ETB3n estreinatu den nick dut nik saioa ere aipatu dugu, hedabide guztietan agertzeko nire planari buruzkko txantxen artean.
• UNESCOk zabaldu berri duen Munduko Liburutegi Digitala, mundu guztiko ondare dokumentala bild eta edozeinen eskura jarri nahi duena. Ahoz erdi-aipatu dudan sarrera honetan, seguruena euskal jatorria zuen Acarete du Biscay izeneko batek Rio de la Platara eta handik Perura egindako bidaia kontatzen duen liburua dago, inelesez idatzia, 1696an. (Nik Txinarako bidaia zela esan dut, eta arrain memoria daukadala ere bai!!!).
• Horren harira, Iturrik kontatu digu Frantziako irakasle batek Madam Bovaryren eskuizkribu guztiak jarri dituela sarean, dezifratzeko laguntza eske.
• Donostiari buruzko tribiala ere aipatu dugu, baita hor zehar sortu diren beste batzuk ere.
• Teknopatometroaren azken galdera ere komentatu dugu. Erantzun duzue jadanik?
• Sustaturen bidez ezagutu dugun ikusi beharreko 99 bitxikerien zerrenda. Tartean tarantulatxoei grazia egin dien bideoa (hor behean duzue).

The video cannot be shown at the moment. Please try again later.

Hori guztia (eta gehiago ere) 20 minutu inguruan, ez dago  batere gaizki, ezta? Entzun (hor behean klik eginda, EiTB.com webgunean edo iTunes zein RSS jarioetan) eta gero esango duzue.

• Interneteko adikzioa, Olatz Simonen eskutik
• Frantziako HADOPI legea azkenean bertan behera geratu izana
• Angeles Gonzalez-Sinde Espainiako Kultura ministro berriaren ingurukoak
• UNESCOk martxan jarri behar duen Nazioarteko Liburutegi Digitala

Hori eta gehiago ere bai, betiko moduan, hemen duzue entzungai, edo EiTBren webgunean, edo ohiko iTunes zein RSS jarioetan. On egin!

Irratiz kontrolatutako tarantula. Ideia bat izan dut!

Baten bat geratu beharko zen ba, mundu guztia oporretan dagoen garai honetan, Amarauneko tarantulatxoak eta laguntzaileotako batzuk tartean. Han pasa dugu goiza solaseab Benitok, Jozulinek eta hirurok. Mintzagaien artean, apur bat denetarik (beti bezala).

• Urdaibai gora eta behera
• Jozulinen blogaren laugarren urteurrena, eta blogen batez besteko adina
• Internet lanean erabiltzearen aldekoak eta kontrakoak
• Madrilen sortu duten el91.com turismo informazioa konpartitzeko sare soziala
• Ikusezazu.com euskarazko, filmak, telesaioak-eta online ikusteko plataforma
• CB2 ume-errobota (androidea, hobeto esanda), eta haren itxurak sortzen duen hozkirria…

Hori eta gehiago ere bai, betiko moduan, hemen duzue entzungai, edo EiTBren webgunean, edo ohiko iTunes zein RSS jarioetan. On egin!

• Korrika 16ren bukaera Gasteizen, eta ekitaldiak sarean duen oihartzuna. (Aste honetan egon den polemikaren (1) (2) aipamentxoa ere egin digu Josik bukaera aldera).
• EiTB eta Jaurlaritzak joan den ostiralean egindako aurkezpena, Googleren zerbitzuak aurki euskaraz izango ditugula iragarriz.
• Kataluniako Generalitateak Ramon Moral i Querol soldadu errepublikarra zenaren egunerokoa blog batean argitaratzeko ekimena.
• Tuentiren egitasmoa adin txikikoei sarbidea murrizteko

Aste honetan berandutxo dabiltza EiTBkoak audioarekin, baina, zorionez, nire Mac zaharrak txintxo-txintxo egin ditu etxerako lanak, eta hari esker entzu dezakezue tartetxoa, hemen azpian, edo ohiko iTunes zein RSS jarioetan. On egin!

Nerabeen artean jaun & jabe izandako Fotolog zerbitzua euskaraz eskaintzen hasi dira duela gutxi. Berandu ote?

Maite Goñi, Josu Mendicute eta Josu Lezametaren txanda gaurkoan tarantulatxoen artean, eta gaien artean, besteak beste, ondoko hauek:

• Fotolog zerbitzuaren euskaraketa, haren gainbeherarekin-edo batera etorri dena
• Sare sozialetan —bereziki gazteek– darabilten hizkuntza fatikoa, eta Konrad Lorenzen teoriak
• Liburu digitalen indartzea eta mundu horretako azken mugimenduak
• La Casa de las Ballenas liburu berria, internet bidez eskuragarri
• Google Street View-ko argazkiak direla eta izandako gorabeherak

Beti bezala, EiTBren webgunetik entzun daiteke gaurko tartetxoa, iTunes zein RSS jarioan harpidetza eginda, edo, errazena, hemen behean klik eginda. On egin!